Diyarbakır, Şanlıurfa ve Mardin illerinde kenger bitkisinde (Gundelia spp.) zararlı böcek türleri ve doğal düşmanlarının belirlenmesi

dc.contributor.advisorBolu, Halil
dc.contributor.authorÇelik, Hakan
dc.date.accessioned2024-11-04T07:01:45Z
dc.date.available2024-11-04T07:01:45Z
dc.date.issued2024en_US
dc.date.submitted2024
dc.departmentDicle Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Bitki Koruma Ana Bilim Dalıen_US
dc.description.abstractKenger (Gundelia spp.) bitkisi Diyarbakır, Şanlıurfa ve Mardin illerinde doğal olarak yetişmektedir. Bu yörelerde yaşayan köylülerin sadece iş gücü harcayarak topladıkları başka bir girdisi olmayan bir üründür. Bu nedenle kenger bitkisinde verimliliğini etkileyen ürün kaybına neden olan zararlı böcek türlerinin belirlenmesi önem arz etmektedir. Bu çalışma 2021 yılında Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde yer alan; Diyarbakır (Bağlar, Çınar, Ergani ilçeleri), Şanlıurfa (Siverek, Viranşehir ilçeleri) ve Mardin (Derik ilçesi) illerini kapsayacak şekilde yürütülmüştür. Çalışma, doğa ve laboratuvar çalışmaları olarak gerçekleştirilmiştir. Arazi çalışmaları mart ayı ortalarında başlayarak haftalık periyodlar şeklinde temmuz ayının ilk haftasına kadar devam etmiştir. Laboratuvar çalışması ise toplanan örneklerin kültüre alınması ve teşhisi hazırlanması şeklinde olmuştur. Arazi ve laboratuvar çalışmaları sonucunda elde edilen türlerin teşhisi için örnekler konu uzmanlarına gönderilerek tür teşhisleri yapılmıştır. Diyarbakır, Mardin ve Şanlıurfa illerinin kesiştiği Karacadağ bölgesi 2021 yılında yapılan bu çalışma sonucunda farklı böcek takım ve familyalarına ait 17 zararlı (3 cins ve 2 familya düzeyinde), 6 avcı ve 2 parazitoit (1 cins düzeyinde) olmak üzere 25 tür belirlenmiştir. Bu türlerin familyalara göre dağılımı; 3 tür Aphididae, 4 tür Pentatomidae, 1 tür Scutelleridae 2 tür Anthocoridae, 2 tür Cynipidae, 1 tür Buprestidae, 3 tür Scarabaeidae, 1 tür Pseudococcidae, 6 tür Coccinellidae ve 2 tür Torymidae olarak belirlenmiştir. Bu böcek türlerinin biyolojisi ve zararlı-konukçu ilişkileri doğal ortamları ve laboratuvar ortamında incelenmiştir. Bununla beraber zararlı böcek türlerinin kenger bitkisi üzerinde nasıl zarar yaptığı tespit edilmiştir.
dc.description.abstractKenger (Gundelia spp.) plant grows naturally in Diyarbakır, Şanlıurfa and Mardin provinces. It is a product that villagers living in these regions collect only by spending labour power and has no other input. For this reason, it is important to determine the pest species that cause product loss that affect the productivity of the kenger plant. This study was carried out in 2021 in the Southeastern Anatolia Region, covering the provinces of Diyarbakır (Bağlar, Çınar, Ergani districts), Şanlıurfa (Siverek, Viranşehir districts) and Mardin (Derik district). The study was carried out as nature and laboratory studies. Field studies started in mid-March and continued weekly until the first week of July. Laboratory studies were carried out by culturing the collected specimens and preparing the identification. For the identification of the species obtained as a result of field and laboratory studies, the samples were sent to the experts and species identifications were made. As a result of this study conducted in 2021 in the Karacadağ region, where Diyarbakır, Mardin and Şanlıurfa provinces intersect, 25 species were identified, including 17 pests (3 genera and 2 family level), 6 predators and 2 parasitoids (1 genus level) belonging to different insect orders and families. The distribution of these species according to families was determined as; 3 species Aphididae, 4 species Pentatomidae, 1 species Scutelleridae, 2 species Anthocoridae, 2 species Cynipidae, 1 species Buprestidae, 3 species Scarabaeidae, 1 species Pseudocococcidae, 6 species Coccinellidae and 2 species Torymidae. The biology and pest-host relationships of these insect species were analysed in their natural habitat and laboratory environment. In addition, it was determined how the harmful insect species damage the kenger plan.
dc.description.sponsorshipDicle Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinatörlüğü’ne (DÜBAP) tarafından (Proje No: DÜBAP-FBE.21.002) kapsamında desteklenmiştir.en_US
dc.identifier.citationÇelik, H. (2024). Diyarbakır, Şanlıurfa ve Mardin illerinde kenger bitkisinde (Gundelia spp.) zararlı böcek türleri ve doğal düşmanlarının belirlenmesi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Dicle Üniversitesi, Diyarbakır.en_US
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/11468/28891
dc.language.isotren_US
dc.publisherDicle Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsüen_US
dc.relation.publicationcategoryTezen_US
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccessen_US
dc.subjectGundelia spp.en_US
dc.subjectBöceken_US
dc.subjectAphididaeen_US
dc.subjectPentatomidaeen_US
dc.subjectAnthocoridaeen_US
dc.subjectCynipidaeen_US
dc.subjectBuprestidaeen_US
dc.subjectScarabaeidaeen_US
dc.subjectPseudococcidaeen_US
dc.subjectCoccinellidaeen_US
dc.subjectTorymidaeen_US
dc.subjectDiyarbakıren_US
dc.subjectMardinen_US
dc.subjectŞanlıurfaen_US
dc.subjectInsecten_US
dc.subjectAphididaeen_US
dc.titleDiyarbakır, Şanlıurfa ve Mardin illerinde kenger bitkisinde (Gundelia spp.) zararlı böcek türleri ve doğal düşmanlarının belirlenmesien_US
dc.title.alternativeDetermination of pest insect species and natural enemies of kenger plant (Gundelia spp.) in Diyarbakır, Şanlıurfa and Mardi̇n provincesen_US
dc.typeMaster Thesisen_US

Dosyalar

Orijinal paket
Listeleniyor 1 - 1 / 1
Yükleniyor...
Küçük Resim
İsim:
Diyarbakır, Şanlıurfa ve Mardin illerinde kenger bitkisinde (Gundelia spp.) zararlı böcek türleri ve doğal düşmanlarının belirlenmesi.pdf
Boyut:
11.3 MB
Biçim:
Adobe Portable Document Format
Açıklama:
Tez Dosyası
Lisans paketi
Listeleniyor 1 - 1 / 1
[ X ]
İsim:
license.txt
Boyut:
1.44 KB
Biçim:
Item-specific license agreed upon to submission
Açıklama: